Czat na żywo (0)22 307 37 66
Dział Obsługi Pacjenta czynny: od Pon. do Pt. w godz. 9:00 - 18:00
  • Pełna poufnośćDyskretnie pakowane przesyłki
  • Oryginalne leki prosto z licencjonowanej apteki
  • Brak ukrytych kosztówDarmowa dostawa i konsultacja.
  • Dostawa w 24 h przy zamówieniach składanych do 16:30

Nikotynowa terapia zastępcza

Dłonie trzymające tabletki i papierosyMianem nikotynowej terapii zastępczej (w skrócie NTZ) określa się preparaty ułatwiające rzucanie palenia poprzez dostarczanie do organizmu nikotyny. Osłabia to objawy odstawienia papierosów i w znacznym stopniu ułatwia walkę z nałogiem. Nie wolno jednak zapominać, że sama nikotyna również jest substancja potencjalnie szkodliwą dla zdrowia - długotrwałe stosowanie środków zawierających ten związek chemiczny może wywrzeć negatywny wpływ na funkcjonowanie naszego organizmu.

Na czym polega nikotynowa terapia zastępcza (NTZ)?

Działanie NTZ polega na regularnym dostarczaniu do organizmu nikotyny - czyli zawartej w papierosach substancji uzależniającej. Związek ten stymuluje produkcję adrenaliny, co pociąga za sobą m.in. podwyższenie ciśnienia, pobudzenie oraz wzmożone wydzielanie dopaminy - neuroprzekaźnika kontrolującego ośrodek przyjemności w mózgu. To dzięki nikotynie podczas palenia papierosów odczuwana jest przyjemność, a zerwanie z nałogiem jest tak trudne.

Odstawienie substancji uzależniającej pociąga za sobą szereg nieprzyjemnych objawów (zwanych zespołem abstynencyjnym). Należą do nich między innymi: problemy z koncentracją, ciągłe myślenie o potrzebie zapalenia kolejnego papierosa, problemy ze snem, frustracja, rozdrażnienie, napady złości a także wiele innych nieprzyjemnych i utrudniających normalne funkcjonowanie objawów.

Nikotynowa terapia zastępcza, dzięki dostarczaniu organizmowi dawek nikotyny, pomaga redukować nieprzyjemne symptomy odstawienia papierosów. Większość terapii stosowanych w medycynie przy różnych dolegliwościach opiera się na stopniowym zwiększaniu dawki danego leku. W przypadku nikotynowej terapii zastępczej jest dokładnie odwrotnie. Polega ona od zaczęcia od najwyższych dawek i stopniowym ograniczaniu ich, aż do momentu, w którym organizm przyzwyczai się do funkcjonowania bez tego szkodliwego związku.

Rodzaje nikotynowej terapii zastępczej

NTZ jest dostępna w różnych formach, a jej skuteczność jest zależna od kilku czynników, między innymi od wybranej postaci tej terapii, dawki danego środka i reakcji danego organizmu na poszczególne rodzaje tej terapii. Wyróżniamy 5 oficjalnie przyjętych metod nikotynowej terapii zastępczej: plastry, gumy, spraye do nosa, inhalatory i pastylki do ssania.

Plastry nikotynowe

W tej formie NTZ dawki nikotyny wchłaniane są do krwiobiegu przez skórę. Plaster powinno się nakleić na obszar ciała znajdujący się pomiędzy szyją a pasem. Środek powinien być zmieniany każdego dnia i nakładany na oczyszczony fragment skóry.

Wyróżniamy dwa rodzaje plastrów nikotynowych:

  • 16-godzinne, które są przeznaczone dla osób o mniejszym stopniu uzależnienia.
  • 24-godzinne, zawierające większą dawkę nikotyny, która działa także w nocy. Ta wersja jest zalecana osobom mocno uzależnionym, jednak niesie za sobą większe ryzyko wystąpienia efektów ubocznych.

Gumy nikotynowe

Gumy nikotynowe to NTZ o szybkim działaniu. Ta wersja terapii polega na powolnym żuciu gumy, które zaspokaja zapotrzebowanie organizmu na nikotynę. Zaletą tej metody jest to, że można samemu kontrolować momenty, w których głód nikotynowy jest zbyt silny by mu się oprzeć i wtedy sięgnąć po gumę zamiast papierosa – w przypadku plastrów nikotynowych z góry przyjmowana jest określona dawka nikotyny przeznaczona do działania przez całą dobę lub 16 godzin.

Zaleca się, by nie przekraczać liczby 24 gum dziennie, oraz by taka terapia nie trwała dłużej niż 6 miesięcy.

Nikotyna w formie sprayu do nosa

Taka forma błyskawicznie dostarcza nikotynę do krwiobiegu, ponieważ jest absorbowana poprzez nos. Bardzo szybko uwalnia od uciążliwych syndromów głodu nikotynowego. Ta metoda zyskuje coraz większą popularność, ponieważ oprócz szybkości działania, jest bardzo wygodna w aplikacji.

Najczęściej zaleca się, by przyjmować nikotynę w tej dawce około co godzinę, naciskając aplikator po jednym razie do każdej dziurki w nosie. Przeważnie na początku rekomendowane jest użycie minimum ośmiu takich aplikacji w ciągu dnia. W takim przypadku specjaliści również sugerują, że terapia nie powinna przedłużać się powyżej sześciu miesięcy, optymalny okres to 3 miesiące.

Inhalatory nikotynowe

Inhalator nikotynowy to plastikowa tubka przeznaczona do użytku wziewnego. W przeciwieństwie do większości inhalatorów, których zadaniem jest przedostanie się poprzez jamę ustną do płuc, ten inhalator ma za zadanie dostać się do krwiobiegu poprzez wchłonięcie dawki nikotyny przez jamę ustną. Ta metoda NTZ najbardziej przypomina palenie papierosów, dzięki czemu palaczom zwykle najłatwiej ją zaakceptować i ,,przestawić się" na nią.

Niestety, ta metoda ma też swoje wady – jest najdroższą ze wszystkich dostępnych opcji nikotynowej terapii zastępczej.

Tabletki do ssania

Nikotynowe tabletki do ssania są dostępne w dwóch dawkach – po 2 i 4 miligramy. Ogólnie przyjęto zasadę, że większa dawka jest przeznaczona dla tych palaczy, którym głód nikotynowy nie pozwala wytrzymać pół godziny bez zapalenia papierosa po przebudzeniu. Jeśli palacz chce zerwać z nałogiem ale nie odczuwa konieczności zapalenia tytoniu w ciągu pół godziny od wstania z łóżka, może stosować mniejszą dawkę.

Zalecane jest przyjmowanie jednej pastylki co godzinę lub dwie przez około 6 tygodni, następnie jednej pastylki co 2-4 godziny przez kolejne 3 tygodnie, a następnie ograniczyć terapię do zażywania jednej pastylki do ssania co 4-8 godzin przez następne 3 tygodnie.

Eksperci odradzają przyjmowanie więcej niż jednej tabletki na raz, ani przyjmowania jednej bezpośrednio po drugiej. Pastylkę należy ssać aż do momentu całkowitego rozpuszczenia, około 20-30 minut. Nie należy jej gryźć, przeżuwać ani połykać w całości.

Jaka jest skuteczność terapii?

Jak już wspomniano, skuteczność terapii jest zależna od wielu czynników. Najczęściej wszystkie te metody cechują się podobną efektywnością, jednak przeprowadzone testy medyczne wykazują, że różne wersje NTZ mogą mieć zróżnicowaną skuteczność w przypadku różnych pacjentów – ta metoda, która niektórym osobom pomaga wyjść z nałogu i cieszyć się wolnością w przypadku kogoś innego może okazać się mało skuteczna, i odwrotnie. Dlatego, jeśli zawiodła jedna metoda, warto nie zniechęcać się i dać szansę innej.

Optymalnym rozwiązaniem jest wcześniejsza konsultacja optymalnej metody z lekarzem, który może wziąć pod uwagę różne aspekty zdrowia pacjenta i doradzić mu rozwiązanie, które z największą dozą prawdopodobieństwa może okazać się ścieżką do przerwania uzależnienia.

Osoby walczące z nałogiem mogą także skorzystać ze wsparcia leków na receptę, takich jak na przykład Champix.

Dla kogo przeznaczona jest ta terapia?

Nikotynowa terapia zastępcza może być rozwiązaniem dla osób, które chciałyby rzucić palenie papierosów, ale uniemożliwiają im to zbyt silne symptomy odstawienia nałogu i zbyt silna chęć zaspokojenia potrzeb organizmu wynikających z tego uzależnienia.

Warto podkreślić, że NTZ przeznaczona jest dla osób zdecydowanych na wyjście z nałogu, nastawionych na ciężką walkę i świadomych, że czeka ich trudne zadanie, które jednak są zdeterminowani podjąć. Jeśli stosowanie się do zasad dotyczących nikotynowej terapii zastępczej nie idzie w parze z silną motywacją i pragnieniem rzucenia nałogu, sama terapia staje się bezcelowa. Oba te czynniki muszą iść ze sobą w parze.

Czy nikotynowa terapia zastępcza jest bezpieczna?

Dostarczanie organizmowi nikotyny według opisanych w tym tekście metod jest zdecydowanie bezpieczniejsze i mniej szkodliwe dla organizmu, niż trwanie przy nałogu i dalsze palenie papierosów, jest to teza udowodniona naukowo. Dzieje się tak dlatego, że stosując NTZ, pacjent nie jest narażony na szkodliwe toksyny zawarte w tytoniu, które mają właściwości sprzyjające powstawaniu i rozwojowi nowotworów.

Sama nikotyna jest jednak również uważana za związek szkodliwy dla zdrowia.

Szkodliwy wpływ nikotyny na ludzkie zdrowie - grafika

Należy mieć również na uwadze, że wszystkie metody NTZ mogą w przypadku niektórych osób wywoływać efekty uboczne, dlatego bardzo ważne jest, żeby przed pierwszym zastosowaniem którejkolwiek z nich, dokładnie zapoznać się z treścią ulotki dołączonej do opakowania produktu i postępować ściśle z zawartą w niej instrukcją. Jeśli takie skutki uboczne się u kogoś pojawią, najczęściej przybierają postać bólu głowy, problemów żołądkowych lub problemów ze snem.

Czy można przedawkować nikotynę stosując NTZ?

Przedawkowanie nikotyny, spowodowane stosowaniem NTZ, występuje rzadko, ale jest możliwe. Może to nastąpić na skutek nadmiernego, niezgodnego z ulotką stosowania danego produktu. W przypadku nieumiarkowanego używania danej wersji nikotynowej terapii zastępczej, mogą wystąpić takie objawy jak:

  • bóle głowy
  • wymioty
  • biegunka
  • zimny pot
  • ciągłe zmęczenie
  • przyspieszone lub nieregularne bicie serca
  • bladość skóry i ust
  • przyspieszony oddech
  • osłabienie
  • skoki ciśnienia krwi
  • zaburzony zmysł wzroku i słuchu
  • drgawki

Jeśli któreś z tych objawów się nasilą, należy niezwłocznie skorzystać z pomocy medycznej, ponieważ mogą stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia.

Kto nie powinien stosować preparatów nikotynowych?

Kobietom ciężarnym, osobom niepełnoletnim oraz pacjentom mającym problemy z sercem zaleca się całkowite rzucenie palenia i nie przyjmowanie nikotyny w żadnej postaci. Jeśli jednak uzależnienie jest zbyt silne, stosowanie preparatów nikotynowych jest zdecydowanie bezpieczniejszą opcją w stosunku do kontynuacji palenia papierosów.

Terapia w przypadku osób niepełnoletnich

Większość osób uzależnionych od nikotyny zaczęło swoją przygodę z papierosami już w dzieciństwie. Wielu z nich zdało sobie sprawę z uzależnienia będąc jeszcze nastolatkami. Na razie jeszcze brak jest danych o skuteczności NTZ w przypadku dzieci i młodzieży (choć trwają już takie badania i niedługo eksperci będą w stanie ogłosić wnioski z nich płynące), ale na rynku są już dostępne środki wspierające walkę z nałogiem, przeznaczone właśnie dla palaczy niepełnoletnich. Stosowanie takiej terapii powinno jednak odbywać się pod okiem lekarza, po konsultacji z nim.

Źródła:
1. Nicotine replacement therapy. Andrew Molyneux. URL: ncbi.nlm.nih.gov
2. Nicotine Replacement Therapy to Quit Smoking. American Cancer Society. URL: cancer.org
3. Nicotine replacement therapy. MedlinePlus. URL: medlineplus.gov
4. Nicotine Replacement Therapy and Cardiovascular Disease. Mayo Clinic. URL: mayoclinicproceedings.org
5. Stop smoking treatments . National Health Service. URL: nhs.uk
6. Harmful effects of nicotine. NCBI. URL: ncbi.nlm.nih.gov

Wybierz lek, dawkę i ilość
Wypełnij formularz medyczny
Lekarz wystawi receptę
Apteka wyśle zamówienie